برای همه آدم‌ها و اتفاقاتی که این روزها خواب شیرین راه‌اندازی دوباره ارکستر سمفونیک را به کابوس بدل می‌کنند؛

رادیو پارسی – سما بابایی : آن زمان که ارکستر ۸۰ ساله در دولتی از هم پاشید که وضعیت موسیقی مثل خیلی چیزهای دیگر در آن نشانی از روشنی نداشت، راه‌اندازی دوباره‌اش شبیه یک رویا به نظر می‌رسید. ارکستر چند سال قبل از آن هم البته فقط «بود» برای اینکه «بوده باشد». کسی هم انتظار خارق‌العاده‌ای از آن نداشت. قرار نبود با ارکسترهای مهم دنیا که هیچ، با ارکسترهای ارمنستان و اوکراین و همین کشورهای دور و بر حتی رقابت کند؛ قرار بود «رهبر»ی -مهمان یا ثابت- بیاید، چند برنامه -معمولاً مناسبتی- اجرا کند و برود. به همین هم قانع بودیم البته.

خوب یا بد، اینجا سرزمین همین قناعت‌هاست. همین «باشد»ها برای «بودن»ها. آن دولت اما همین را هم تاب نیاورد. در آن زمان، در آن روزها البته که این بی‌اهمیت‌ترین مسأله‌ای بود که می‌توانست ذهن‌ کسی را به خودش مشغول کند؛ اگر اصلاً موسیقی -آن هم این شکل موسیقی- ذهن کسی را به خودش مشغول می‌کرد. تنها رسانه‌ها بودند که در این میان، گاهی پیگیر فعالیت‌های ارکستر بودند. هر چه بود، راه‌اندازی ارکستر سمفونیک تهران دور از ذهن بود.

رویا حالا محقق شده و ارکستر سمفونیک تهران، کارش را شروع کرده است. همین دو ماه قبل بود که ارکستر با حضور رهبری نامی و نوازندگانی درجه‌ی اول، اولین کنسرتش را برگزار کرد. اجرایی با توجه به زمان اندکی که نوازندگان در اختیار داشتند، معقول و حرفه‌ای. «رهبری» از همان ابتدا سعی کرد ارتباطش با رسانه‌ها را حفظ کند. چند نشست مطبوعاتی در فاصله‌های اندک و جملاتی که صراحت -چیزی که خیلی از ما نه دوستش داریم و نه به آن عادت- برگزار کرد.

کنسرت دوباره برگزار شد، با حمایت حداکثری اهالی موسیقی،‌ منتقدان و رسانه‌ها. حالا اما در فاصله‌ی اندکی، از آن روزهای شیرین خبری نیست. کافی است نگاهی به اتفاقات‌ ریز و درشت این روزها بیندازیم:‌ خداحافظی ارسلان کامکار، جدایی یک ارکستر مایستر دیگر، اعتراضات نوازندگان که سوژه‌ای جذاب برای رسانه‌هاست، مسأله‌ی تلفیق ارکستر موسیقی ملی و سمفونیک و مسایلی که در این روزها آنقدر گفته‌اند و لابد خوانده و شنیده‌اید که تکرار دوباره‌شان نه لطفی دارد و نه ثمری. مسأله‌ی مهم البته در این میان همچنان مغفول مانده؛ ارکستری که راه‌اندازی دوباره‌اش تا همین چند ماه قبل «رویا» بود و مهم‌ترین دغدغه‌ی هر موزیسین و موسیقی‌دوست، حالا دارد به خاطر همه‌ی این مسایل مهم به حاشیه کشانده می‌شود. «رویا» دارد «کابوس» می‌شود و این خودش بزرگ‌ترین کابوس است.

دلیل کابوس؟ همه‌‌ی اینها مهم است. حقوق نوازنده‌ها اندک است -این را دیگر همه می‌دانند- انتظارات‌ رهبری از ارکستری که چند سال تعطیل بوده، زیاد است. او مثل هر آدم دیگری خلقیات خودش را دارد -که می‌توان دوستش داشت یا نداشت- اما در عین حال هیچ‌کدام از اینها مهم نیست؛ چون ماهیت وجودی ارکستر از همه‌ی دلایل -بگذارید بگوییم اصلاً بهانه‌ها- مهم‌تر است. البته که نوازنده –به‌خصوص نوازندگان تراز اولی که در کنسرت اول، ارکستر را همراهی کردند- حقوقی دارند که دولت ملزم به رعایت آن است. همان‌طور که از «رهبری» به عنوان چهره‌ای بین‌المللی در عرصه‌ی موسیقی کلاسیک دعوت شد تا ارکستر را هدایت کند، لازم است شرایط مالی برای حضور نوازندگان تراز اول نیز وجود داشته باشد. باید سر و سامانی به وضعیت سازها داد. باید راه را برای جوانان و انگیزه را برای تداوم فعالیت پیشکسوتان فراهم کرد. اما ما گاهی همه‌چیز را زود فراموش می‌کنیم؛ حتی رویاهایمان را. فراموش می‌کنیم می‌شود کمی منصف‌تر، با از خود گذشتگی بیشتر، با اهدافی بلندمدت‌تر حرف بزنیم، کار کنیم، ساز بزنیم و حتی رهبری کنیم تا «ارکستر» بماند. اصلاً تا «موسیقی» بماند. این بار کاش محافظ «رویاهایمان» باشیم.

ارکستر سه سال تعطیل بود. راستش را بخواهید، خیلی هم آب از آب تکان نخورد. جریان کژ‌دار و مریض موسیقی راه خودش را رفت و البته که چند ارکستر خصوصی تلاش کردند تا خلأ را برای اندکی هم که شده پر کنند. تا حدودی هم موفق شدند. این بار هم اگر اتفاقی بیفتد -خدا نکند که بیفتد- باز آب از آب تکان نخواهد خورد. می‌ماند طلب چند رسانه و اظهارنظرهای چند موزیسین از مسئولان دولتی. آن وقت اما دیگر خبری از «رویا» نیست؛ هر چه هست «حسرت» است و چند خاطره‌ی عزیز تلخ…

به همین خاطر است که همه باید پاسدار این رویا باشند؛ از مدیران تا رهبر و نوازنده‌ها. چه آنها که می‌خواهند بمانند -و لابد باید همین حضورشان را قدر دانست- و چه آنانی که انتخاب می‌کنند که بروند که اولین شرط آدمیت، همین اختیار است؛ و همچنین رسانه‌ها که گاهی باید جذابیت سوژه را به خاطر مسأله‌ای مهم‌تر فدا کنند. ارکستر سمفونیک تهران حالا بیش از همه‌چیز به پاسداشت و پاسداری از همین رویا نیازمند است.

منبع:موسیقی ما

رادیو پارسی

اضافه کردن نظر

رادیو پارسی در شبکه های اجتماعی

ما را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید